Scientias Podcast

In aflevering 51 gaat Diederik diep in op het ontstaan van het... ontstaan. Vanaf de oerknal naar het moment dat de elementen ontstonden tot ongeveer nu. Verder nog iets over waterstof en waarom we die stof misschien extra goed in de gaten moeten gaan houden qua broeikasgas. Dit is deel 6 over evolutie! Deel 5 is podcast 49 want nummer 50 was even een kerstspecial. Shownotes:- Scientias-artikel: Waterstof als groene redden? https://scientias.nl/waterstof-als-groene-redder-laten-we-toch-maar-voorzichtig-zijn-zeggen-onderzoekers/ - The Global Hydrogen Budget https://doi.org/10.1038/s41586-025-09806-1See omnystudio.com/listener for privacy information.

In de 50ste Scientias Podcast vertelt Krijn het verhaal van onze imaginaire beestenboel met een plekje voor Baudolino. Diederik heeft het over de voor hem grootste wetenschappelijke doorbraak én hij spreekt een heuse kerstrede uit. Shownotes:Baudolino, Umberto Eco: https://nl.wikipedia.org/wiki/BaudolinoBlog van Jona Lendering met verhaal van Hans Overduin: https://mainzerbeobachter.com/2025/12/11/middeleeuwse-monsters/Voor het hele kerstverhaal, zie ook het transcript bij de losse video: Hoofdstukken: 00:00 Intro00:54 De zonnestand01:27 Favoriete wetenschapsnieuws van het jaar van Diederik06:09 Fabeldieren en het doorzien van nieuwe dingen: wat is echt en wat niet?18:06 De wetenschappelijke kerstmis van Diederik35:48 AfsluitingSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Deze aflevering gaat over de moderne evolutietheorie. Darwin en de zijnen wisten veel, maar ook heel veel niet. Wil je alles weten over de moderne theorie? Luister deze aflevering of begin bij aflevering 45 voor alles over Darwin. 00:00:00 Intro 00:00:55 Terugblik evolutie00:05:57 Francis Colton00:10:26 Men geloofde wel in evolutie, niet in het mechanisme erachter00:13:06 Evolutie is niet voorspelbaar00:13:36 Er bleven wel een paar ongemakkelijke vragen over:00:16:13 Waarom zijn mensen eigenlijk saai?00:20:23 Waarom was men aan het gokken naar de hoeveelheid genen? Hoe zat het ook alweer met DNA?00:27:59 De ‘onnuttige’ delen dan?00:30:55 Wat bepaalt welk ‘recept’ er wordt gebruikt00:34:54 Bladgroenkorrels als kleine blauwalgen die in een plant leven00:37:15 Waarom was het zo lastig om dat te accepteren?00:39:46 Dat dingen op elkaar lijken betekent niet dat ze hetzelfde zijn: de walvis00:42:38 Endosymbiose en Carl Woese00:44:15 Great Oxidation Event00:47:51 Hoe kan het nou dat bacteriën in ons doorgegeven worden aan de volgende generatie?00:51:54 Het verhaal over longontsteking bij muizen00:54:44 Resistentie tegen antibiotica00:58:59 Samenvattend, nu heb je hopelijk een redelijk beeld van hoe evolutie werkt01:01:07 Afsluiting Volg ons op TikTok, Instagram, BlueSky, Mastodon en Facebook See omnystudio.com/listener for privacy information.

We Are Family van Sister Sledge uit 1979 schalt misschien nu door je hoofd, want ja, eigenlijk zijn we allemaal een beetje familie van elkaar. Diederik legt uit hoe dat allemaal kan en vooral: hóe we dat eigenlijk weten. Weer een heel spannend stukje van de puzzel rond evolutie. Shownotes Shoutout naar Cees en Mijn Biologie: https://mijnbiologie.nl/n-12-3-soorten-veranderen/ Pagina van Pierre Belon met de baanbrekende afbeelding: https://gallica.bnf.fr/ark:/12148/btv1b8608302w/f74 00:00:00 Intro 00:00:56 We are family00:01:42 Luisteraarsvraag: waarom is er bij de dinosauriërs geen intelligentie ontstaan?00:03:00 Van welke dieren zijn er het meeste?00:07:53 Nog een reden waarom onze intelligentie lastig is00:10:31 Mail van Cees Mulder, mijnbiologie.nl00:11:35 Terugblik aflevering vorige week00:15:15 Het idee dat wij voort zijn gekomen uit dieren is helemaal niet recent00:18:04 Pierre Belon: 1555, een baanbrekende afbeelding00:24:32 Karl Ernst von Baer00:26:01 Maar dan weet je nog steeds niet echt iets over de volgorde?00:36:43 Wat is nou een oplossing?00:40:31 Het echte bewijs zit dus in het DNA?00:42:33 Een nieuwe vorm van leven in 197700:45:06 Hoe heeft men dit allemaal ontdekt00:47:18 Filogenetica en het lezen van DNA00:52:50 Hoe werkt dat in de praktijk: Human Genome Project00:57:01 Aan de hand van hemoglobine verbanden leggen00:59:06 Hoe nauwkeurig is het dan?01:03:05 En hoe zijn ze hier dan allemaal achter gekomen?01:03:05 Verschillen in hemoglobine01:10:37 AfsluitingSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Dit is deel 3 van een reeks over evolutie, verteld door Diederik Jekel en host Krijn Soeteman. Het is een prachtig verhaal en in de vorige aflevering, nr 46, hadden we het over fossielen en die zijn echt superbelangrijk in het hele verhaal rond de kennis van leven op aarde. Deze aflevering gaat over hoe we het bestaan van DNA ontdekt hebben. Daarna volgt nog filogenetica, de moderne kijk op evolutie en horizontal gene transfer en endosymbiose, hoet het leven ontstaan is van dode deeltjes, waar komen dode deeltjes vandaan, en waarom doen de deeltjes wat ze doen met ook het verhaal van entropie. Ga lekker zitten voor deel 3, want DNA is een prachtige ontdekking en hoe we dat gedaan hebben.. nou! Shownotes: We hadden het over Mijn Biologie in het begin en die site kun je hier vinden: https://mijnbiologie.nl/n-12-3-soorten-veranderen/De Double Helix-foto kun je hier vinden: https://doi.org/10.1096/fj.202000119 Hoofdstukken: 00:00:00 Intro 00:00:45 De Scientias Podcast op de derde plek!00:01:33 Luisteraarsvraag: haaientanden00:05:34 Luisteraarsvraag: evolutietheorie & geloof00:09:14 Hoe erfelijkheid werkt wisten we niet, maar dat erfelijkheid een ding was wisten we al even00:12:35 Hoe bewijs je de erfelijkheid? Het zilvervos-experiment. 00:24:16 Hoe dacht men er in de tijd van Darwin over?00:26:22 Maar in 1868 was DNA nog niet bekend, toch?00:32:47 Erfelijkheid in eiwitten in plaats van DNA00:34:33 Hoe zijn we nu achter de erfelijkheid gekomen00:40:40 Hoe werkt DNA ook alweer?00:48:28 Door naar James Watson, Francis Crick, Rosalind Franklin en Maurice Wilkins.00:59:00 Volgende week hebben we het hier uitgebreid over01:00:43 Afsluiting See omnystudio.com/listener for privacy information.